Mon

21

Mar

2011

Işık Takip Eden Robot Yapımı

ışık izleyen robot yapımı ışık izleyen robot yapımı

Bu projemizde sizlere "Işık Yönünü Takip Eden Robot" yapımını anlatacağız. Literatür taraması yaptığınız zaman benzeri çok fazla robot tasarım ve devreleri bulabilirsiniz. Bu robotun en önemli özelliği herhangi bir mikroişlemci kullanmadan sadece basit elektronik ve mekanik düzenekler kullanarak gerçekleştirilmesidir. Yazılarını ve projelerini zevkle takip ettiğim, Fırat Üniversitesinden Yavuz Erol'un Bilim ve Teknik Dergisinin Mayıs 2008 sayısında Kendimiz Yapalım bölümündeki anlatımıyla buyrun projenin yapımına DEVAM EDELİM. 

basit robot yapımı basit robot yapımı

Projenin maliyeti oldukça düşük. Yazının devamında anlatılan aşamaları adım adım izleyerek siz de bu ilginç projeyi gerçekleştirebilirsiniz. Robotun çalışma mantığı, araç üzerine yerleştirilen iki adet ışığa duyarlı direnç (LDR) yardımıyla aracın gideceği yönü ayarlamaya dayanıyor. Aracın sağa veya sola dönüşü için birbirinden bağımsız iki adet doğru akım motoru gerekli. İki motorun hızı arasındaki farka bağlı olarak aracın hareket yönü değişiyor. Hız ayarlama işlemi 4 transistörlü bir elektronik devre yardımıyla gerçekleştiriliyor. Robotun sorunsuz şekilde hareket etmesi için motorun miliyle tekerlekler arasında devir düşürücü bir dişli kutusu olması gerekiyor. Dişli çarklar sayesinde tork değerinin yüksek olması ve motorun kalkış sırasında sorun yaşamaması sağlanıyor. Robotun hareketi için 2 adet motor ve 2 adet dişli kutusuna ihtiyaç var. Bu mekanizmalar, pille çalışan çoğu oyuncağın içinde hazır olarak zaten bulunuyor.

 

Bu projede, şekil 1’de görülen oyuncak araçtan 2 adet kullanıldı. Bu tür oyuncaklar piyasada 2-3 YTL fiyatla satılıyor ve robot projelerinde oldukça işe yarıyor.

 

 

proje yapalım proje yapımı

Motoru ve dişli kutusunu yerinden çıkarabilmek için oyuncağın altındaki vidalar sökülerek projenin yapımına başlanır. Şekil 3’te oyuncağın iç yapısı görülmekte.

 

robot robot

Motora bağlı iletken kablolar ve gereksiz bütün vidalar sökülür. Oyuncağın görünümü şekil 4’teki hale gelir.

 

Bu aşamada 4 adet tekerlek elle çekilerek yerinden çıkarılır.

 

 

teknoloji tasarım projeleri teknoloji tasarım projeleri

Dişli kutusunu açabilmek için kutu üzerindeki vidalar sökülür. Böylece şekil 6’da görülen dişli çarklar ortaya çıkmış olur. Bu tür oyuncaklar genellikle 4 x 4 türünde olduğu için tek bir motor ile 4 adet tekerleğin aynı anda dönmesi sağlanır. Robot projesinde bize sağ ve sol yön için olmak üzere, iki adet motor gerekli. Yani her bir motora birer tekerlek

bağlı olmalı. Bu nedenle dişli kutusundaki gereksiz çarkların sökülmesi gerekiyor. 

Şekil 7’de görüldüğü gibi 3 adet dişli çark ile 1 adet tekerlek mili yerinden çıkarılır.

 

 

basit proje basit proje

Dişli kutusunun kapağı tekrar kapatılır ve vidalanır. Ardından tekerleklerden biri yerine takılır. şekil 8’de görüldüğü gibi milin kısa olan tarafına tekerlek takılır.

 

fen projeleri fen projeleri

Milin uzun olan kısmı biraz pay bırakılarak kesilir. Kesme için testere veya yan keski kullanılabilir.

Bu işlemler ikinci oyuncak için de tekrarlanır. Böylece sağ ve sol olmak üzere iki adet motorlu mekanizma elde edilir. 

 

Aracın gövdesi için delikli bakır plaket kullanılabilir. Böylece elektronik devreyi bu kart üzerine monte etme olanağı da olur. Dişli kutularını bakır plakete tutturmak için kart üzerinde 4 adet delik açılır.

 

Montaj için 4’er adet civata, somun ve plastik halka kullanılır.

 

robot projeleri elektronik projeler

şekil 13 ve 14’de bu bağlantıların nasıl yapılacağı görülmekte.

 

 

Civata ve somunların görünüşü Tornavida ile bağlantılar iyice sıkılarak ilk motorun gövdeye montajı tamamlanır.

Sağ motorun montajı: Benzer işlemler diğer motor için de yapılır. Böylece 2 tekerlekli robotun gövdesi tamamlanmış olur. 

 

yapım kuşağı projeleri yapım kuşağı projeleri

Bağlantıların gevşememesi için civataların ve somunların üzerine bir miktar silikon damlatılır.

 

Motorların uçlarına 10-15 cm uzunluğunda tek telli birer kablo lehimlenir. Dışı yalıtkan kaplı bu iletkenler telefon kablosu adıyla piyasada satılmakta

2 tekerleğe sahip robotun rahat hareket edebilmesi için aracın önüne bir tekerlek daha eklemek gerekir. Bu tekerlek basitçe bir boncuk ile yapılabilir.

kendin yap kendimiz yapalım

Boncuğu robotun gövdesine tutturmak için bir adet ataç kullanılır. Bir pense yardımıyla ataç düz hale getirilir. Boncuk tele geçirildikten sonra telin iki ucu yukarı doğru kıvrılır

elektronik devre elektronik devre

Şekilde ışık izleyen robot projesine ait elektronik devre görülmekte. Her iki motor için bu devreden birer tane yapılmalı. Devre şemasında 1 adet BC547 NPN transistör, 1 adet BD140 PNP güç transistörü, 3 adet direnç, 1 adet LDR ve 10k’lıktrimpot bulunmakta. LDR üzerine düşen ışık miktarı arttıkça transistörlerin baz akımları ve dolayısıyla iletim seviyeleri artar. Böylece motor uçlarına uygulanan gerilim yükselir ve motor hızlı dönmeye başlar. Işık miktarı azaldığında ise transistörlerin baz akımı azalır ve motor yavaşlar.

 

ışık takip eden robot ışık izleyen robot

                Projenin tamamlanmış hali görülüyor. LDR’leri aracın sağında ve solunda olacak şekilde 45 derece açıyla yerleştirmek gerekiyor. Montaj sırasında dikkat edilmesi gereken nokta, soldaki LDR devresinin sağdaki motora bağlanması gerektiği. Aynı şekilde sağdaki LDR devresi soldaki motora kumanda etmeli. Normal aydınlıkta motorlar çalışmayacak şekilde trimpotların ayarı tornavida ile yapılır. Test amacıyla LDR üzerine el feneri ışığı tutulduğu zaman çaprazdaki motorun dönmesi gerekir. Böylece sağdaki LDR üzerine düşen ışık şiddeti fazlayken soldaki motor hızlanır ve robot ışık kaynağına yönelmiş olur.

Pil olarak 1,5 V’luk AA boyutunda alkalin piller kullanılırsa, robotun uzun süre çalışması sağlanır.

 

 

 

www.yavuzerol.com

Işık İzleyen Robot Çalışma Videosu

Write a comment

Comments: 55

  • #1

    Cab (Tuesday, 22 March 2011 16:29)

    Saçma Ve Gereksiz

  • #2

    husyın (Tuesday, 22 March 2011 20:29)

    çok saçma gereksiz ve güzel :D

  • #3

    ;D (Wednesday, 23 March 2011 16:52)

    gereksiz olabilir ama suupeeerr bişey buu :) birazda zor gibi ama perfect yanii :))

  • #4

    derya (Monday, 28 March 2011 20:31)

    bence de gereksizz

  • #5

    hondarepsol (Wednesday, 30 March 2011 08:55)

    benim bunu yapmam yıllarımı alır

  • #6

    ulaş (Monday, 04 April 2011 18:49)

    çok saçmaaa

  • #7

    sinem (Saturday, 09 April 2011 14:20)

    yapana gerekli yapamayana gereksiz gelir bence

  • #8

    salak (Saturday, 09 April 2011 19:24)

    acayip

  • #9

    Mehmet Yağız (Monday, 11 April 2011 22:49)

    Bi ara denerim bu tür şeylere baya bi meraklıyım =D

  • #10

    sinem (Thursday, 14 April 2011 11:54)

    güzel fakat acayip

  • #11

    bazarcı (Friday, 15 April 2011 08:28)

    güsel olmus :D

  • #12

    hakan (Friday, 15 April 2011 19:12)

    arkadaşlar devre nasl yapılıo detaylı anlatırmısınız

  • #13

    fdgfg (Sunday, 17 April 2011 13:39)

    fgg

  • #14

    hakan (Tuesday, 19 April 2011 18:22)

    arkadaşlar dişli kutuları bakır plakete nasıl takılıyor video yada link atarsanız sevinirim

  • #15

    nazım (Saturday, 23 April 2011 15:09)

    en güzel özelliği basit olması ve mantıklı.üzerinde biraz oynanırsa güzel bir proje

  • #16

    süper (Sunday, 24 April 2011 16:31)

    süper proje

  • #17

    azize-(code=77) (Monday, 25 April 2011 20:31)

    aferim size çocuklar faprika üretimi gibi olmuş.

  • #18

    hasret (Tuesday, 26 April 2011 18:57)

    vay anasını yaaaa

  • #19

    yusuf (Tuesday, 03 May 2011 16:40)

    zor bir tasarım ve biokadarda güzel bir tasarım

  • #20

    harun (Friday, 06 May 2011 15:58)

    süper bi icat yani!!1

  • #21

    mehmet (Monday, 09 May 2011 14:39)

    hiç güzel olmamış

  • #22

    arif (Tuesday, 10 May 2011 19:41)

    arka plandaki müzik süper xD

  • #23

    emre (Wednesday, 11 May 2011 08:10)

    helal be o nasıl gitti öyle

  • #24

    ali (Sunday, 15 May 2011 19:40)

    çok güzel

  • #25

    selva (Sunday, 22 May 2011 19:16)

    bende yaptım hemde daha 2 hafta bile olmadı... çalışıyooo.. çok güzel oldu, köpek gibi :D burdaki bilgilerden de faydalandık.. :D tek bi sorun var.. oda;motorun biri diğerine göre daha yavaş çalışıyo.. okadar.. ama çok güzel :D

  • #26

    efe (Tuesday, 31 May 2011 14:31)

    basitttttt & güzelllll

  • #27

    uğurkan (Tuesday, 05 July 2011 18:27)

    çok güzel yapması biraz zor ama yinede iyi :D

  • #28

    dahitürkler (Sunday, 10 July 2011 15:49)

    bence böle işlerle hep uğraşılmalı ben böle işlere çok meraklıyıım çok projem var elektronik mühendisi olmak istiyorum

  • #29

    kaan (Monday, 18 July 2011 14:47)

    ya bakır şey arabanın içindenmi çıkıyo

  • #30

    Berkay (Friday, 09 September 2011 17:40)

    Dirençlerin wattını söylememişsin a pardon zaten alıntı

  • #31

    zafer (Sunday, 02 October 2011 19:15)

    dirençlerin wattı 0,25 veya 0,50 dir ha bu arada saçma diyen arkadaşlar bu projeyi yapmasınlar orda önemli olan elektronik aksamdır diğer kısmı çok basit

  • #32

    zeynep (Monday, 03 October 2011 08:28)

    GÜZEL OLMUŞ

  • #33

    Atahan (Tuesday, 01 November 2011 19:51)

    Bunu bide IR ışıkla yapsaınız süper olur

  • #34

    akif (Wednesday, 23 November 2011 18:07)

    süper bişi terörist yakalamakta çok yardımı dokunur

  • #35

    kemal (Thursday, 24 November 2011 18:03)

    zafere katılıom bu projeyi yapmak benim yarım günümü bile almaz yıllarımı alır diyen arkadaş için diyom bunu saçma diyenlese elektonikten zırnık çakmayanlardır bence bunun bu kadar elemana gerek yok yaa kod yazdımı iş biter

  • #36

    gokhan (Monday, 05 December 2011 22:40)

    sacma cunkı hep duz gıdıyor saga sola donemıyor

  • #37

    emre (Tuesday, 06 December 2011 15:51)

    çok makbule geçti saolun yarın aynı devreyi okulda yapıcaz . :)

  • #38

    isimsiz (Friday, 23 December 2011 09:13)

    eyi

  • #39

    negapozi (Saturday, 24 December 2011 21:36)

    3 volt tan fazlasına dayanır mı?
    yani 4,8 volta=?

  • #40

    emin (Wednesday, 28 December 2011 19:52)

    admin devre satılık mı

  • #41

    wolfteam (Thursday, 05 January 2012 17:54)

    Siz kimi kandırıyonuz onun aynısı bende de var arabanın ve öyle bir özelliği yok

  • #42

    wolfteam (Thursday, 05 January 2012 17:56)

    ve adamın kumandayla kullanmadığı ne malum

  • #43

    levent (Saturday, 07 January 2012 23:36)

    burdan okuyorum saçma diyen arkadaşlar biz bunu öğrenmek için yapıyoruz bunla elekroniği öğrenirsin engelden kaçan robot yaparsın sonra ışıktan derken robot mekaniğinden anlamaya başlarsın bu bir hobi ve türkiyeye biraz katkın olur robot yaparsın herşeydeki gibi robot teknolojisindede geri kalmayız yabancılar harıl harıl uğraşıyo siz hiçbirşey öğrenmeden direk robot yapmaya çalışıyorsunuz 2050 yılında yabancılar robotlarda futbol takımı yapıcaklar 2050 yılındaki sampiyon takım ile robot takıp karşılaşacak ve bir test uygulanacak adamlar yarın futbolcu yaparlar ondan sonraki gün robottan asker yaparlar bizde alırız elimize silahları canı olmayan tenekelerle canı pahamıza savaşırız adamlarda cerez yiyerek bizi izler siz böle olmaya devam edin
    wolfteam harbi özülüsün abi salakmısın zaten öyle bir özellik yok senin arabanla ldr sensörünü kullanarak ve devre oluşturarak yeni birşey yapılmıs yukarda senin salak arabanın sadece malzemeleri kullanılmıs özellik aynı değil yani ne sacmalıyosun sen bu oyunlara kafayı çok vurmusun ilkokullu wolfteam e devam alırısn eline bir tane silah robotlarla oynarsın wolfteam ozaman görürüm seni

  • #44

    sexy (Saturday, 18 February 2012 21:39)

    hepinizi dovecem

  • #45

    burak (Friday, 24 February 2012 13:07)

    levent haklı

  • #46

    onur (Monday, 27 February 2012 15:00)

    bence güzel ama ben o devreyi nasıl kuracağım ve parçalarını nerden bulacağım?

  • #47

    mehmet (Tuesday, 28 February 2012 19:28)

    Arkadaşlar dönem projesi olarak bu projeyi hazırlamam gerekiyor bu yüzden kafama takılan bir kaç soru var bilenler varsa cevap lütfen?
    1.O devreyi nasıl kurcaz ve motoru devreye nasıl bağlıcaz?
    2.sorum devrenın üstü açık mı kalcak ışık görmesi için?
    Admin arkadaş veya bilen bir arkadaşımız daha açıklayaıcı bir yazı yazarsa çok iyi olur teşekkür ederim

  • #48

    KOMANDO (Wednesday, 07 March 2012 11:23)

    hondarepsol dogru diyosun ben bunu yapmak yıllar alır tabi yanında bir bilen yoksa

  • #49

    biz (Tuesday, 27 March 2012 13:13)

    biz hocalarla ypcaz da transistör leri bulmıoz güneş enerjili yapcaz 10k lık olması zorunlumu ve güç transistörü ne die geçiyor internetten bulamadık ltfn yardım

  • #50

    benim (Saturday, 14 April 2012 12:30)

    ben yapıcam

  • #51

    Ramazan Mert (Sunday, 22 April 2012 12:22)

    Bu beni aşar...

  • #52

    Uğur (Monday, 07 May 2012 17:11)

    Gerçekten süper :)

  • #53

    BETÜL (Thursday, 10 May 2012 16:19)

    gercekten çok güzel bir proje ben denedim ve yaptım hocamda cok begendi yanlız benden yürüyen bant sistemini takip etmesini istedi proje ödevim olarak sisten rica etsem yürüyen bant sistemini nasıl yapabileceğimi söyleyebilirmisin

  • #54

    mehmet (Tuesday, 15 May 2012 21:47)

    2. ldr yi devrenin neresine bağlıyacağız

  • #55

    HAKAN (Saturday, 19 May 2012 21:29)

    Her sitede bu devreyi farklı farklı verilmiş neden ? Diğer sitelerde verilenler baya bi zor gibi ve ISIS te çizdiğimzaman sonuc alamadım fakat bu devre basit bi LDR devresi gibi ssadece çıkıs motor bağlanmıs ne gibi farkı var

  • loading